İçeriğe geç
Çakıroğlu Plaza Kat:12 D:82 · Beştepe, Yenimahalle / Ankara selimerbek@gmail.com
Menü
0 (312) 511 07 00
Çakıroğlu Plaza Kat:12 D:82, Beştepe – Yenimahalle / Ankara
Yüz Plastik Cerrahisi

Bebeklerde Kulak Kalıplama

Yenidoğanın kulak kıkırdağı ilk dönemde yumuşaktır, kalıplama bu esneklikten yararlanır. Kalıbın düzeltebildiği doğuştan kulak farklılıklarını sıraladım.

Bebeklerde kulak kalıplama, yenidoğanın kulak kepçesindeki biçim farklılıklarını kepçeye yerleştirilen bir kalıpla, ameliyatsız olarak yeniden biçimlendirmeyi amaçlayan bir uygulamadır. Doğumdan sonraki ilk dönemde kulak kıkırdağı henüz yumuşaktır; kalıplama bu esneklikten yararlanır. Kepçenin öne açılması, kenarının kıvrılması ya da kıvrımlarından birinin belirgin olmaması gibi doğuştan farklılıklar yenidoğanlarda sık görülebilir. Ankara'da da süreç, kulağın muayenesi ve ailenin beklentisinin konuşulmasıyla başlar. Kalıplamanın düşünülüp düşünülmeyeceğine ve zamanlamasına muayeneden sonra hekim karar verir; sonuç bebekten bebeğe değişir.

Bebeklerde Kulak Kalıplama Nedir ve Hangi Bebeklerde Düşünülür?

Bebeklerde kulak kalıplama, esas olarak kepçenin bölümleri bulunduğu hâlde biçimi farklı olan kulaklarda kıkırdağa yeni bir biçim verilmesinin amaçlandığı cerrahisiz bir yöntemdir. Kesi ya da dikiş içermez; kalıp kulağın dışına yerleştirilir. Hangi bebekte düşünüleceği farklılığın türüne ve bebeğin yaşına göre belirlenir.

Kulak kalıplama açısından kepçedeki biçim farklılıkları nasıl gruplanır?

Kaynaklar doğuştan kulak farklılıklarını ikiye ayırır: kepçenin bölümlerinin eksik geliştiği gelişim farklılıkları ve bölümleri bulunan ama biçimi farklı olan kulaklar. Kalıplama esas olarak ikinci grup için konuşulur:

  • Öne açılan kulak: Kepçenin üst bölümüne biçim veren kıvrım oluşmadığında kulak dışa açık ya da aşağı sarkık durabilir; bu özellik ailede de görülebilir.
  • Kıvrık kulak: Kepçenin üst kenarı sıkı, buruşuk ya da öne doğru kıvrılmış görünür.
  • Sivri kulak: Kepçedeki fazladan bir kıkırdak kıvrımı kulağa uca doğru sivrilen bir biçim verir.
  • Gömük kulak: Kıkırdağın bir bölümü deri altında kalmış gibi durur.
  • Kenar farklılıkları: Kepçenin dış kenarındaki kıvrımın (heliks) biçimi farklı olabilir.

Kulak kalıplama ile kepçe kulak ameliyatı aynı işlem midir?

Hayır; ikisi farklı dönemlerde ve farklı yollarla uygulanır. Kalıplama, kıkırdak yumuşakken yenidoğan döneminde ve kesi yapılmadan düşünülür. Kepçe kulak ameliyatı ise kulak büyümesini büyük ölçüde tamamladıktan sonra gündeme gelir; bu ameliyatta kıkırdağa kalıcı dikişlerle yeni bir kıvrım verilmesi amaçlanır.

Bebeklerde Kulak Kalıplamada Zamanlama Neden Önemlidir?

Bebeklerde kulak kalıplamada zamanlama önemlidir, çünkü kulak kıkırdağı doğumdan sonraki ilk dönemde yumuşaktır ve zamanla sertleşir. Kalıplamanın doğumdan sonraki ilk haftalarda başlandığında daha etkili olduğu bildirilir; hangi bebekte ne zaman başlanacağına ise muayene bulgularına göre hekim karar verir.

Yenidoğanın kulak kıkırdağı kalıplamaya neden elverişlidir?

Doğumdan sonra bebeğin kanında anneden geçen östrojen hormonu bir süre yüksek kalır. Bu hormonun kulak kıkırdağının esnekliğini artırdığı düşünülür; düzeyi düştükçe kıkırdak da sertleşir. Yumuşak kıkırdak, kalıbın verdiği biçimi daha kolay kabul edebilir. Bu yüzden kepçedeki bir farklılığın doğumdan sonra fark edilip bebeği izleyen hekime gösterilmesi, seçeneklerin zamanında konuşulmasına olanak tanır.

Kulak kalıplamaya geç başlandığında hangi güçlükler çıkabilir?

Kıkırdak sertleştikçe kalıba verdiği yanıtın azaldığı düşünülür; başlama zamanının sonuca etkisini inceleyen çalışmaların bulguları ise birbirinden farklıdır. Geç başlanan uygulamalarda süre uzayabilir, kalıp daha sık yerinden çıkabilir ve bebek hareketlendikçe uygulamayı aralıksız sürdürmek güçleşebilir. Büyük bebeklerde ve çocuklarda kepçenin biçimini değiştirmeye yönelik seçenek ameliyattır. Öte yandan yenidoğandaki biçim farklılıklarının bir bölümü kendiliğinden düzelebilir ve bunun sıklığı farklılığın türüne göre değişir; bir süre izlemek ile kalıplamaya başlamak arasındaki karar bu iki yan birlikte tartılarak hekimle verilir.

Bebeklerde Kulak Kalıplama Öncesinde Neler Değerlendirilir?

Bebeklerde kulak kalıplama öncesinde iki kulak dıştan muayene edilir, kulak yolu incelenir ve farklılığın kalıplamaya uygun bir biçim farklılığı olup olmadığına bakılır. Uygulama süresince kontrollerin gerektiği ve ailenin bunlara gelme olanağı da bu aşamada konuşulur.

Kulak kalıplama öncesi muayenede kepçenin hangi özelliklerine bakılır?

  • Biçim: Farklılığın türü, tek ya da iki kulakta bulunması ve birden çok farklılığın bir arada olup olmadığı.
  • Kıkırdak: Kepçe kıkırdağının ne ölçüde esnek olduğu.
  • Kulak yolu: Kulak yolunun açıklığı, ışıklı bir büyüteç aletiyle (otoskop) incelenir.
  • Deri: Kalıbın temas edeceği bölgedeki derinin durumu.

Kulak biçimindeki bazı farklılıklar işitme kaybıyla birlikte görülebildiğinden, bebeğin otoakustik emisyon testi ya da işitsel beyin sapı testiyle yapılan yenidoğan işitme taraması sonucu da göz önünde tutulur ve gerek görülürse başka değerlendirmeler istenir.

Kulak kalıplama kimlerde uygun olmayabilir?

Kepçenin küçük olduğu ya da bölümlerinin eksik geliştiği mikrotia gibi gelişim farklılıkları büyümeyle düzelmez ve kalıplamanın konusu değildir; bu durumların ayrı değerlendirilmesini doğuştan kulak anomalileri sayfasında ele aldım. Bazı kaynaklar kıvrık ve gömük kulağı dokunun bir bölümünün az geliştiği grupta sayar; bu biçimlerde kalıplamanın etkisi daha sınırlı kalabilir. Kıkırdağın belirgin biçimde sertleştiği dönemde kalıplamanın yeri azalır.

Bebeklerde Kulak Kalıplama Nasıl Uygulanır?

Bebeklerde kulak kalıplamada kepçeye bebeğin kulağına göre ayarlanan bir kalıp yerleştirilir ve kalıp, uygulama bitene dek gece gündüz takılı kalır. Toplam süre bebekten bebeğe değişir; süreyi kontrollerdeki gidişe göre hekim belirler.

Kulak kalıbı kepçeye nasıl yerleştirilir?

Kalıp, kepçenin kenarını ve iç kıvrımlarını istenen konumda tutacak biçimde kulağa oturtulur ve kıkırdağa sürekli bir gerilim uygular. Kullanılan sisteme göre kulak çevresindeki deriye yapışan bir taban ya da tıbbi bantlarla yerinde tutulur. Bebeğe göre hazırlanan kalıplar da hazır kalıp sistemleri de kullanılmaktadır; hangisinin seçileceğini kulağın yapısına ve farklılığın türüne bakarak hekim belirler.

Kulak kalıbı uygulama boyunca neden yenilenir?

Tek bir kalıbın uygulamanın tamamı boyunca yerinde kalması beklenmez. Bu nedenle kontrol görüşmelerinde kalıp çıkarılır, kepçenin aldığı biçim ve deri incelenir, kalıp gerekirse ayarlanarak ya da yenilenerek yeniden yerleştirilir. Kontrollerin aralığına ve uygulamanın ne zaman sonlanacağına hekim karar verir.

Kulak kalıbı takılıyken evdeki bakım düzeni nasıl belirlenir?

Kalıp takılıyken evde nelere dikkat edileceği kullanılan kalıbın türüne göre değişir; bakım ve kontrol düzenini uygulamayı yapan hekim aileye anlatır. Kalıbın çevresindeki deride kızarıklık, yara ya da akıntı görülürse ya da kalıbın gevşediği veya düştüğü fark edilirse durum beklemeden hekime bildirilir.

Bebeklerde Kulak Kalıplamanın Olası Sorunları Nelerdir?

Bebeklerde kulak kalıplamada bildirilen sorunlar başlıca kalıbın temas ettiği deriyle ilgilidir ve kaynaklarda genellikle ciddi olmadıkları bildirilir; kalıbın gevşemesi ya da yerinden çıkması da uygulamayı aksatabilir. Bu sorunların bir bebekte görülüp görülmeyeceği önceden bilinemez.

Kulak kalıbı deride hangi sorunlara yol açabilir?

  • Kızarıklık ve tahriş: Kalıbın ya da yapışkanın değdiği deride kızarıklık, egzamaya benzer bir tepki ya da döküntü görülebilir.
  • Sıyrık ve baskı yarası: Kalıbın bastırdığı noktalarda deri sıyrılabilir ya da küçük bir yara açılabilir.
  • Enfeksiyon: Bildirilen deri sorunları arasında enfeksiyon da yer alır.

Bu sorunlar kalıbın ayarlanması, bir parçasının geçici olarak çıkarılması ya da uygulamaya birkaç gün ara verilmesiyle ele alınabilir; az girişimle ya da girişim gerekmeden geçebildikleri bildirilmiştir. Deri sorunları uygulamaya ara verilmesine yol açabildiğinden erken fark edilip ele alınmaları önem taşır.

Kulak kalıbı gevşer ya da düşerse kalıplama nasıl etkilenir?

Kalıbın yapışkanı zamanla gevşeyebilir ve kalıp iki kontrol arasında yerinden çıkabilir. Kalıpsız geçen süre uygulamada aralığa yol açar ve elde edilecek biçimi olumsuz etkileyebilir. Kalıbın daha sık değiştirilmesi ya da kalıpta yapılan küçük ayarlamalar bu sorunu azaltmaya yöneliktir; hangisinin uygun olduğuna hekim karar verir.

Bebeklerde Kulak Kalıplamadan Sonra Neler Beklenir?

Bebeklerde kulak kalıplamadan sonra kepçenin biçimi kalıp çıkarıldıktan sonra da bir süre izlenir; bazı bebeklerde kulağın biçimi tamamen ya da kısmen düzelebilir, bazılarında ise belirgin bir değişiklik olmayabilir. Sonuç bebekten bebeğe değişir ve kalıplamanın sonucu için güvence verilemez.

Kulak kalıplamanın sonucu neden bebekten bebeğe değişir?

Sonucu etkileyebileceği düşünülen etkenler arasında farklılığın türü, dokunun ne ölçüde geliştiği, uygulamanın başladığı dönem ve kalıbın aralıksız takılıp takılamadığı sayılır. Bir çalışmada, uygulama sırasında deri sorunu yaşanan kulaklarda kısmi düzelmenin daha olası olduğu bildirilmiştir. Kalıplama çalışmalarının yöntemleri ve sonuç ölçüleri birbirinden farklı olduğundan, bir bebekte nasıl bir biçim elde edileceğini önceden kestirmek güçtür. Bu yüzden beklentinin uygulamadan önce ve uygulama sürerken aileyle açıkça konuşulması önerilir.

Kalıplamayla beklenen biçim elde edilemezse hangi seçenekler konuşulur?

Kalıplamaya karşın kepçedeki farklılık sürerse ya da kalıplama için uygun dönem geçmişse, ileride ameliyat seçeneği konuşulabilir; bu ameliyatı otoplasti sayfasında ayrıca anlattım. Kulaklar çocukluk boyunca büyüdüğünden, bebeklikte göze çarpan bir farklılık ilerleyen yıllarda daha az belirgin hâle gelebilir. Ameliyatın gerekip gerekmediğine ve zamanlamasına çocuğun gelişimini izleyerek hekim karar verir.

Ankara'da Bebeklerde Kulak Kalıplama Değerlendirmesi ve Uygulama Süreci Nasıl İlerler?

Ankara'da bebeklerde kulak kalıplama süreci, kulağın muayenesi ve kalıplamanın bu bebek için uygun olup olmadığının konuşulmasıyla başlar; uygun bulunursa kalıbın yerleştirilmesi ve kontrollerle sürer. Uygulamanın kapsamı ve süresi muayene bulgularına göre planlanır.

Kulak kalıplama görüşmesine gelirken hangi bilgiler işe yarar?

Muayenede iki kulağı karşılaştırır, farklılığın türünü ve kıkırdağın durumunu değerlendiririm. Şu bilgilerin yanınızda olması işe yarar:

  • Doğum bilgileri: Bebeğin doğum tarihi; zamanlama kararında bebeğin yaşı göz önünde tutulur.
  • Tarama sonucu: Yenidoğan işitme taramasının her iki kulak için yazılı sonucu ya da yapılmadıysa bu bilgi.
  • Aile öyküsü: Ailede benzer bir kulak biçiminin bulunup bulunmadığı.
  • Deri ve sağlık durumu: Bebeğin bilinen deri sorunları, alerjileri ve öteki sağlık durumları.

Kulak kalıplama görüşmesinde aileyle neler konuşulur?

Farklılık kalıplamaya uygun görünüyorsa uygulamanın nasıl ilerleyeceği, kontrollerin gerekliliği, olası deri sorunları ve elde edilebilecek biçimin sınırları aileyle konuşulur. Kalıplama uygun görülmezse kulağın büyüdükçe nasıl izleneceği ve ileride hangi seçeneklerin konuşulabileceği anlatılır.

Bebeklerde kulak kalıplama, kıkırdağın yumuşak olduğu ilk dönemde kepçedeki biçim farklılıkları için düşünülebilen cerrahisiz bir seçenektir. Kalıplamayla bazı bebeklerde kulağın biçimi düzelebilir; sonuç bebekten bebeğe değiştiği için uygunluk kararı ve elde edilebilecek biçimin sınırları uygulamaya başlamadan önce aileyle birlikte konuşulur.

Tıbbi inceleme: Yayımlanma: Son güncelleme:

Kaynakça

Bu içerik, aşağıdaki tıbbi kaynaklardan yararlanılarak hazırlanmıştır.

  1. Cleveland Clinic — Ear Deformity
  2. Boston Children's Hospital — Ear Molding
  3. NHS — Ear correction surgery
  4. healthdirect — Pinnaplasty (child)
  5. ENT Health — Ear Plastic Surgery
  6. NIDCD — Your Baby's Hearing Screening and Next Steps
  7. Sulibhavi A, Reddy SP, Butts SC, et al. Ear Molding in Children-Timing, Technique, and Follow-up: A Systematic Review. Facial Plast Surg Aesthet Med. 2024.
  8. Saba ES, Mui S, Schloegel LJ. Noninvasive ear molding in the correction of ear anomalies: A systematic review and meta-analysis. Int J Pediatr Otorhinolaryngol. 2022.
  9. Sayadi JJ, Arora JS, Chattopadhyay A, et al. A Retrospective Review of Outcomes and Complications after Infant Ear Molding at a Single Institution. Plast Reconstr Surg Glob Open. 2023.
  10. Bhatti SL, Daly LT, Mejia M, et al. Ear Abnormalities. Pediatr Rev. 2021.