İçeriğe geç
Çakıroğlu Plaza Kat:12 D:82 · Beştepe, Yenimahalle / Ankara selimerbek@gmail.com
Menü
0 (312) 511 07 00
Çakıroğlu Plaza Kat:12 D:82, Beştepe – Yenimahalle / Ankara
Boğaz, Ses ve Uyku Testleri

Ses Analizi

Ses analizi, kaydedilen sesin perdesini, şiddetini ve kalitesini ölçer ama ses tellerini göstermez. Kısıklığın zaman içinde izlenmesindeki yerini özetliyorum.

Ses analizi, sesin bir mikrofonla kaydedilip bilgisayar yazılımıyla perde, şiddet ve ses kalitesi gibi özellikler yönünden ölçüldüğü değerlendirmedir. Bu akustik ölçüme sesin dinlenerek değerlendirilmesi, kişinin kendi ses yakınmasını anlattığı anketler ve gerektiğinde nefes kullanımına ilişkin ölçümler eşlik edebilir. Ses kısıklığının derecesini belgelemek ve zaman içindeki değişimi izlemek için istenebilir. Ses analizi ses tellerini göstermez; kısıklığın nedeni, ses tellerinin görüntülendiği muayeneyle ortaya konur. Ankara'da ses yakınmasıyla yapılan değerlendirmede ses analizi, öykü ve gırtlak muayenesini tamamlayan, gerek görülürse istenebilen incelemelerdendir.

Ses Analizi Nedir, Sesin Hangi Özelliklerini Değerlendirir?

Ses analizi, ses üretiminin nesnel ölçümlerle sayıya, dinleyerek yapılan değerlendirmeyle de tanıma dökülmesidir. Ses kalitesi tek bir ölçüyle anlatılamayan, çok yönlü bir özellik olduğundan dinleyenin yargısı ile yazılımın hesapladığı değerler birlikte kullanılır.

Akustik ses analizinde bilgisayar sesin hangi yönlerini ölçer?

  • Perde: Konuşma sırasındaki ortalama perde ile kişinin sürdürebildiği en pes ve en tiz ses ölçülebilir.
  • Şiddet: Gündelik konuşmadaki ses düzeyi ile çıkarılabilen en hafif ve en yüksek ses kaydedilebilir.
  • Ses sinyalinin niteliği: Uzatılan bir ünlüden ve akıcı konuşmadan alınan kayıtta sesin niteliği yazılımla sayısal olarak hesaplanır.

Algısal ses değerlendirmesi dinleyerek nasıl yapılır?

Algısal değerlendirmede ses, bu alanda eğitimli bir klinisyen tarafından dinlenerek tanımlanır. Uzatılan bir ünlü, okunan cümleler ve serbest konuşma sırasında sesin pürüzlü olup olmadığına, havanın duyulur biçimde kaçıp kaçmadığına (nefesli ses), konuşmada zorlanma sezilip sezilmediğine, perdeye ve şiddete bakılır; sonunda sesteki değişikliğin genel ağırlığı için bir izlenim oluşturulur. Dinleyerek edinilen izlenim sorunun ağırlığını her zaman tek başına belirleyemediği için aletli ölçümler eklenebilir.

Ses analizinde kişinin kendi ses yakınmasını değerlendirdiği anketler ne işe yarar?

Anketler, kişinin sesini nasıl algıladığını ve ses sorununun duygularını, kendine bakışını, evde, işte ve sosyal ortamda iletişim kurabilmesini ne ölçüde etkilediğini ortaya koyar. Bir ses sorunu, çevredekiler bir farklılık duymasa bile kişinin günlük gereksinimini karşılamıyorsa önemsenir; anket bu yükü görünür kılar. Tedaviden sonra yaşam kalitesindeki değişimi belgelemek için de anket yinelenebilir.

Ses Analizi Hangi Durumlarda İstenebilir?

Ses analizi, sesteki değişikliğin derecesini belgelemek, aynı kişide farklı zamanlarda yapılan ölçümleri karşılaştırmak ve tedavinin etkisini izlemek gerektiğinde istenebilir. Sesini meslek olarak kullanan öğretmen, şarkıcı ve topluluk önünde konuşan kişiler ses sorunları yönünden risk taşır; bu kişilerde değerlendirmeye ek ölçümler eklenebilir. Testin gerekip gerekmediğine yakınma ve muayene bulgularına göre hekim karar verir.

Ses kısıklığında ses analizi değerlendirmeye ne katar?

Ses kısıklığında ses analizi, değişikliğin ağırlığını kulakla edinilen izlenimin ötesinde sayısal olarak kayda geçirmeye yardımcı olur. Ses teli üzerindeki bir oluşum (örneğin ses teli nodülü), gırtlağın yapısı olağanken sesin verimsiz kullanılması (fonksiyonel ses bozuklukları) ya da yaşla birlikte seste görülen değişim (yaşlanan ses) gibi farklı durumların değerlendirmesinde kullanılabilir; bu durumları birbirinden ayırmak ise muayenenin işidir. Üç haftayı aşan her ses değişikliği KBB muayenesi gerektirir; kısıklığın nedenlerini ses kısıklığı sayfasında ele aldım.

Ses teli ameliyatı öncesinde ve sonrasında ses analizi nasıl kullanılabilir?

Ses teli cerrahisi gündemdeyse ameliyattan önce alınan kayıt, iyileşme döneminde yapılan ölçümlerin karşılaştırılacağı çıkış noktası olabilir. Ameliyattan sonraki toparlanma süreci çoğu kez ses terapisi de içerdiğinden, sesteki düzelme, değişmeme ya da kötüleşme bu süreçte de aynı kayda göre belgelenebilir. Ameliyat kararı ise muayene ve gırtlak görüntüleme bulgularına dayanır.

Ses Analizi Öncesinde Hazırlık Gerekir mi?

Ses analizi için özel bir hazırlık gerekiyorsa bunu testi isteyen hekim ya da testi yapan birim bildirir. Değerlendirme öyküyle başladığından, ses değişikliğinin ne zaman başladığını, gün içinde ya da günden güne değişip değişmediğini ve sağlık geçmişini önceden düşünüp not etmek sonuçların yorumlanmasına yardımcı olur.

Ses analizi öncesinde ses kullanımına ilişkin hangi bilgiler paylaşılır?

Günde ne kadar konuşulduğu, mesleğin sese ne ölçüde dayandığı ve düzenli şarkı söylenip söylenmediği değerlendirmenin bir parçasıdır. Boğazı sık temizleme, gürültülü ortamlarda yüksek sesle konuşma ya da uzun süre ara vermeden konuşma gibi gündelik alışkanlıklar da sorulur. Daha önce ses terapisi alındıysa ne zaman ve ne kadar sürdüğü anlatılır.

Ses analizi öncesinde sağlık geçmişinin hangi bölümleri paylaşılır?

Geçirilmiş ameliyatlar, süreğen hastalıklar, alerji ve reflü yakınmaları, kullanılan ilaçlar, tütün ve alkol kullanımı öyküde sorulur. Ses sorununun ev, iş ya da okul yaşamını nasıl etkilediği de anlatılır.

Ses Analizi Nasıl Yapılır, Ne Kadar Sürer?

Ses analizi, sessiz bir odada, ağızla arasındaki uzaklık sabit tutulan bir mikrofona belirli sesler çıkarılarak ve metinler okunarak yapılır; kayıt ardından yazılımla çözümlenir. Ne kadar süreceği, değerlendirmenin hangi bölümlerden oluştuğuna göre değişir.

Ses kaydı sırasında sizden hangi sesleri çıkarmanız istenir?

  • Uzatılan ünlü: Bir ünlüyü rahat bir perde ve şiddette olabildiğince sabit biçimde uzatmanız istenebilir.
  • Cümle ve metin okuma: Belirli cümleleri ya da kısa bir metni okumanız istenebilir.
  • Serbest konuşma: Gündelik konuşmanızdan bir bölüm kaydedilebilir.
  • Perde ve şiddet sınırları: Sesinizi en pese ve en tize götürmeniz, en hafif ve en yüksek sesinizi çıkarmanız istenebilir.

Ses analizinde nefes kullanımı nasıl değerlendirilir?

Nefes kullanımına bakılırken solunumun ses çıkarmayla uyumu ve sesin bir nefeste ne kadar sürdürülebildiği gözlenir. Bazı değerlendirmelerde bir ünlü uzatılırken ağızdan çıkan hava akımı ölçülür; ses tellerinin altında oluşan basınç ise hece dizileri yinelenirken ağız içinde ölçülen basınçtan tahmin edilir. Bu ölçümler girişimsel değildir. Nefes ölçümlerinin değerlendirmeye eklenip eklenmeyeceğine yakınmaya göre hekim karar verir.

Ses Analizi Sonucu Nasıl Yorumlanır?

Ses analizi sonucu tek başına tanı koydurmaz; yakınmalar, muayene ve görüntüleme bulgularıyla birlikte hekim tarafından değerlendirilir. Analiz sesin nasıl çıktığını ölçer; nodül ya da polip gibi ses teli hastalıklarının tanısı ise ses tellerinin görüntülenmesine dayanır.

Ses analizinin bölümleri sonuçta nasıl bir arada okunur?

Dinleyerek yapılan değerlendirme sesin kulağa nasıl geldiğini, akustik ve nefes ölçümleri ses üretiminin sayısal görünümünü, anket ise sorunun kişinin yaşamındaki yükünü yansıtır. Bu bölümler her zaman aynı yönü göstermeyebilir; bu nedenle biri ötekinin yerine kullanılmaz. Önceki kayıtlarla karşılaştırma zaman içindeki seyri gösterir. Sonucun kişi için ne anlama geldiğini hekim, muayene bulgularıyla birlikte açıklar.

Ses analizinin yanında hangi gırtlak incelemeleri istenebilir?

Ses tellerinin yapısını ve hareketini görmek için ince bir kamerayla laringoskopi yapılır; ses analizi bu incelemenin yerini tutmaz. Ses tellerinin titreşimini yavaşlatılmış görüntüyle izlemek gerektiğinde videostroboskopi istenebilir. Gerek görülürse gırtlak kaslarının sinir sinyallerini ölçen bir test ya da gırtlağın ayrıntılı görüntülemesi de istenebilir; hangisinin isteneceğine muayene bulgularına göre hekim karar verir.

Ses Analizinin Riski ya da Sakıncası Var mıdır?

Ses analizi, sesin kaydedilmesine ve girişimsel olmayan ölçümlere dayanan bir değerlendirmedir. Asıl bilinmesi gereken, kaydın neyi gösterip neyi göstermediğidir.

Ses analizi sırasında boğazda ağrı ya da gıcık hissederseniz ne yapılır?

Belirli sesleri uzatırken ya da perdeyi yukarı aşağı götürürken boğazda ağrı, gıcık ya da nefes almada güçlük hissederseniz bunu testi yapan kişiye söylemeniz istenir; bu bilgi kaydın yorumlanmasına katılır.

Ses analizinin sınırları nelerdir?

  • Kayıt koşullarına bağlıdır: Mikrofon, kayıt donanımı ve yazılımın ayarı, mikrofon uzaklığının değişmesi, odanın akustiği ve ortam gürültüsü ölçümleri etkileyebilir.
  • Dinleyerek değerlendirme izlenime dayanır: Algısal değerlendirme, klinisyenin dinlediği sese ilişkin öznel bir yargıdır.
  • Yöntemler kurumdan kuruma değişebilir: Görevler ve hesaplama yolları farklı olduğunda başka yerlerde alınan sonuçlar birebir karşılaştırılamayabilir.

Ankara'da Ses Analizi Hangi Aşamada ve Nasıl Planlanır?

Ankara'da ses analizinin gerekip gerekmediği, ses yakınmasının öyküsü ve baş-boyun muayenesinin bulguları birlikte ele alınarak belirlenir; ses tellerinin görüntülenmesi bu değerlendirmenin ayrı bir parçasıdır. Kapsamlı ses değerlendirmesi, ses bozukluklarında uzmanlaşmış dil ve konuşma terapistlerince yapılabilen bir incelemedir; kaydın nerede ve hangi gün alınacağı muayene sonunda kararlaştırılır.

Ses yakınmasında hangi belirtiler ses analizini beklemeden hekime başvurmayı gerektirir?

Sesin ne zamandır değiştiği ve bu değişikliğin iş ya da gündelik yaşamda ne kadar sorun yarattığı, incelemelere karar verirken sorduğum ilk sorulardır. Ses değişikliğine kan tükürme, yutma güçlüğü, boyunda kitle, konuşurken ya da yutarken ağrı eşlik ediyorsa ya da ses birkaç günden uzun süre tümüyle kaybolduysa beklemeden hekime başvurulmalıdır; nefes almada güçlük ya da hırıltılı solunum varsa 112 aranmalı ya da acil servise başvurulmalıdır. Yakın zamanda geçirilmiş baş, boyun ya da göğüs ameliyatı, yakın zamanda solunum tüpü takılması (entübasyon), tütün kullanımı ve sesi meslek olarak kullanmak da gırtlağın gecikmeden görülmesini gerektirebilen durumlardandır.

Ses analizinin ardından tedavi planı nasıl şekillenir?

Ses analizi sonuçları, gırtlak görüntüleme bulguları ve öyküyle birlikte ele alınır; sonunda ilaç, ses terapisi, cerrahi ya da bunların birleşimini içerebilen kişiye özel bir plan konuşulur. Ses terapisi önerilirse gırtlak bulgularının terapiste iletilmesi, programın bu bulgulara göre kurulmasına yardımcı olur. Tedavi ya da izlem süresince ses analizinin yinelenip yinelenmeyeceğine ve zamanlamasına hekim karar verir. Başka bir yerde yapılmış ses kaydı ya da gırtlak görüntüsü varsa muayeneye getirilmesi seyri anlamaya katkı verir; yöntem farkı olabileceği için karşılaştırma bu gözetilerek yapılır.

Ses analizi, sesteki değişikliği ölçüm, dinleme ve kişinin kendi anlatımıyla kayda geçirerek aynı kişide zaman içindeki seyri izlemeye olanak verir. Sonucun anlamı, öykü ve gırtlak muayenesiyle birlikte değerlendirildiğinde ortaya çıkar.

Tıbbi inceleme: Yayımlanma: Son güncelleme:

Kaynakça

Bu içerik, aşağıdaki tıbbi kaynaklardan yararlanılarak hazırlanmıştır.

  1. ASHA — Voice Disorders
  2. Cleveland Clinic — Voice Disorders
  3. Cleveland Clinic — Voice Therapy
  4. NIDCD — Hoarseness
  5. NIDCD — Taking Care of Your Voice
  6. ENT Health — Understanding Your Voice Care Team
  7. Stachler RJ, Francis DO, Schwartz SR, et al. Clinical Practice Guideline: Hoarseness (Dysphonia) (Update) Executive Summary. Otolaryngol Head Neck Surg. 2018.
  8. Patel RR, Awan SN, Barkmeier-Kraemer J, et al. Recommended Protocols for Instrumental Assessment of Voice: American Speech-Language-Hearing Association Expert Panel to Develop a Protocol for Instrumental Assessment of Vocal Function. Am J Speech Lang Pathol. 2018.
  9. Lechien JR, Geneid A, Bohlender JE, et al. Consensus for voice quality assessment in clinical practice: guidelines of the European Laryngological Society and Union of the European Phoniatricians. Eur Arch Otorhinolaryngol. 2023.
  10. Barsties B, De Bodt M. Assessment of voice quality: Current state-of-the-art. Auris Nasus Larynx. 2015.