İçeriğe geç
Çakıroğlu Plaza Kat:12 D:82 · Beştepe, Yenimahalle / Ankara selimerbek@gmail.com
Menü
0 (312) 511 07 00
Çakıroğlu Plaza Kat:12 D:82, Beştepe – Yenimahalle / Ankara
Denge Testleri

Videonistagmografi

Videonistagmografi, kameralı bir gözlükle istemsiz göz seğirmesini kaydederek denge yolları hakkında bilgi verir. Baş dönmesinde neden istendiğini aktarıyorum.

Videonistagmografi (VNG), kızılötesi kameralı bir gözlükle göz hareketlerini, özellikle istemsiz göz seğirmesini (nistagmus) kaydederek iç kulağın ve beynin denge yolları hakkında bilgi veren bir denge testidir. Baş dönmesi ya da dengesizlik yakınmasının kaynağı araştırılırken istenebilir. Sonucu tek başına tanı koydurmaz; öykü, muayene ve öteki testlerle birlikte hekim tarafından değerlendirilir. Ankara'da da baş dönmesinin nedeni öykü ve muayeneyle açıkça ortaya çıkmadığında videonistagmografi, istenebilen incelemelerden biridir.

Videonistagmografi Nedir, Neyi Ölçer?

Videonistagmografi, göz hareketlerini kamerayla kaydedip bilgisayarda çözümleyen bir testtir; ölçtüğü şey gözün istem dışı yaptığı seğirme hareketi, yani nistagmustur. Kayıt loş ya da karanlık bir odada alınır; çünkü gözün bir noktaya sabitlenmesi nistagmusu baskılayabilir, bakışın sabitlenemediği ortamda seğirme daha kolay ortaya çıkar.

Nistagmus ile denge sistemi arasındaki bağ nedir?

İç kulaktaki denge organı ve ona bağlı sinirler (vestibüler sistem), baş ve beden hareket ederken gözlerin baktığı yerde kalmasına yardım eder. Bunu, yürürken çekim yapan bir kameranın görüntü sabitleyicisine benzetebilirim. Nistagmusta gözler yana, yukarı-aşağı ya da dairesel biçimde oynar. Baş belirli konumlara getirildiğinde kısa süreli bir seğirme olağandır ve sistemin çalıştığını gösterir. Seğirmenin beklenmeyen zamanlarda ortaya çıkması ya da beklenen yerde görülmemesi, denge sisteminin iyi çalışmadığına işaret edebilir.

Videonistagmografi ile elektronistagmografi (ENG) arasındaki fark nedir?

İki test aynı göz hareketlerini farklı yoldan kaydeder. Elektronistagmografide göz çevresine yerleştirilen elektrotlar kullanılır; videonistagmografide kaydı gözlükteki kamera alır. İkisi de sinirler ve iç kulağın işlevi hakkında benzer bilgi verir. Göz kapağı gözbebeğini kısmen örten ya da gözlük takmaktan kaygı duyan kişilerde elektrotlu kayıt bir seçenek olabilir; hangi kayıt yönteminin kullanılacağını testi planlayan birim belirler.

Videonistagmografi Hangi Durumlarda İstenir?

Videonistagmografi, baş dönmesi ya da dengesizliğin iç kulaktaki denge organından mı yoksa dengeyle ilgili sinir ve beyin yollarından mı kaynaklandığı araştırılırken istenebilir. Teste gerek olup olmadığı öykü ve muayene bulgularına göre belirlenir. Yakınmanın olası nedenlerini baş dönmesi sayfasında ele aldım.

Videonistagmografi hangi yakınmalarda gündeme gelir?

  • Dönme hissi: Kişi kendisinin ya da çevresinin döndüğünü hisseder (vertigo).
  • Dengesizlik: Düşecekmiş gibi olma, sersemlik ya da baş boşluğu hissi tarif edilir.
  • Kulak yakınmaları: Baş dönmesine çınlama, kulakta dolgunluk ya da basınç ve işitme azalması eşlik edebilir.
  • İlaç öyküsü: İç kulağı etkileyebilen bazı ilaçların kullanımından sonra denge işlevinin araştırılması istenebilir.

Videonistagmografi hangi denge sorunlarının araştırılmasına yardımcı olur?

Test; kristal kayması, Meniere hastalığı, iç kulak iltihabı (labirentit), vestibüler nörit ve işitme-denge sinirinin çoğunlukla iyi huylu olan tümörü gibi iç kulağı ve denge sinirini ilgilendiren bozuklukların araştırılmasında yardımcı bilgi verir. Bir kulağın denge işlevinin ötekine göre azaldığını göstermeye, dengeyle ilgili sinir ya da beyin bölümlerindeki bir soruna işaret etmeye de yarayabilir. İç kulak kaynaklı bir sorunun dışlanmasına katkıda bulunduğu durumlar da vardır.

Videonistagmografi Nasıl Yapılır, Hangi Bölümlerden Oluşur?

Videonistagmografi, muayene masasında ya da koltuğunda, kameralı gözlük takılıyken yapılır ve üç ana bölümden oluşur. Test yaklaşık bir saat ile bir buçuk saat arasında sürer; süre, uygulanan bölümlere ve aynı gün başka denge testi yapılıp yapılmadığına göre değişir. Hangi bölümlerin uygulanacağı yakınmaya göre belirlenir; ayrılacak zamanı testi planlayan birim bildirir.

Videonistagmografinin hedef izleme bölümünde ne yapılır?

Bu bölümde başınızı oynatmadan, ekrandaki ışıkları ya da desenleri yalnız gözlerinizle izlemeniz istenir. Sabit bir noktaya bakma, bir hedeften ötekine hızla geçme, hareketli hedefi kesintisiz izleme ve geniş, hareketli bir görüntüye verilen refleks yanıt ayrı ayrı kaydedilebilir. Bu kayıtlar, göz hareketlerini yöneten sinir yollarının işleyişi hakkında bilgi verir; ek bir değerlendirme gerekip gerekmediğine hekim karar verir.

Baş ve gövde konumlarına göre alınan kayıt neyi araştırır?

Baş ve gövde farklı konumlara getirilir; konum değişikliğinin göz seğirmesini ortaya çıkarıp çıkarmadığına ya da var olan seğirmeyi değiştirip değiştirmediğine bakılır. O sırada hissettiğiniz baş dönmesini söylemeniz de değerlendirmenin parçasıdır. Muayene sırasında yapılan konum testleri pozisyonel baş dönmesi testleri sayfasının konusudur.

Kulağa ılık ve serin uyaran verilen bölüm neyi gösterir?

Bu bölümde kulak yoluna sırayla serin ve ılık hava ya da su verilir; kulaklar tek tek sınanır. Sıcaklık farkı iç kulaktaki denge organını uyarır ve gözlerde beklenen bir seğirme oluşturur. İki kulaktan alınan yanıtların karşılaştırılması, bir taraftaki denge işlevinin ötekinden zayıf olup olmadığını gösterebilir. Uyaran olarak havanın mı suyun mu kullanılacağını testi yapan birim belirler. Bölümün ayrıntısı kalorik test sayfasındadır.

Videonistagmografi Öncesinde Hazırlık Gerekir mi?

Evet; videonistagmografi öncesinde bazı ilaçlara, yiyecek ve içeceklere ara verilmesi istenebilir, çünkü bunlar test sonucunu etkileyebilir. Hangi ilaca ne kadar süre ara verileceğini hekim bildirir; ilaçlar hekime danışılmadan kesilmez, dozu değiştirilmez. Hazırlık yönergesi testi planlayan birimce verilir ve kurumdan kuruma değişebilir.

Videonistagmografi günü için hazırlık yönergesinde neler yer alabilir?

  • Öğün: Bulantı olasılığını azaltmak için testten önce ağır yemek yenmemesi, hafif bir öğünle yetinilmesi istenebilir.
  • Alkol ve kafein: Testten önce bir süre alkolden ve kafeinli içeceklerden uzak durulması istenebilir; sürenin ne kadar olacağını birim bildirir.
  • Göz makyajı: Rimel, göz kalemi ve koyu far göz hareketlerinin görülmesini zorlaştırabildiğinden test günü göz makyajı yapılmaması istenebilir.
  • Eşlik eden kişi: Baş dönmesi testten sonra bir süre daha sürebileceğinden, eve dönüş için size eşlik edecek ve gerekirse aracı kullanacak birinin ayarlanması önerilebilir.

Videonistagmografiyi yapacak ekibe önceden neler bildirilir?

Kullandığınız bütün ilaçları ve takviyeleri bildirmeniz istenir; hangisine ara verileceği bu listeye göre belirlenir. Geçirilmiş kulak ameliyatı, kulak zarında delik ya da kulak tüpü, boyun ve sırt sorunları da önceden söylenmesi gereken durumlardır; bunlar bazı bölümlerin yapılıp yapılmayacağını ve nasıl yapılacağını etkileyebilir.

Videonistagmografi Sonucu Nasıl Yorumlanır?

Videonistagmografi sonucu; öykü, muayene bulguları ve öteki testlerle birlikte hekim tarafından yorumlanır. Kayıtların değerlendirilmesi karmaşıktır: amaç, sorunun iç kulakta mı yoksa merkezi denge yollarında mı olduğunu, tek kulağı mı iki kulağı mı ilgilendirdiğini ayırt etmeye yardımcı olmaktır.

Olağan ve olağan dışı videonistagmografi sonucu ne anlama gelebilir?

Olağan sonuç, kayıt sırasında yakınmaları açıklayacak bir denge organı işlev bozukluğu belirtisi saptanmadığı anlamına gelir. Göz hareketlerinde beklenmeyen bir seğirme görülmesi ya da beklenen yanıtın alınamaması ise iç kulaktaki denge organıyla, denge siniriyle ya da beynin dengeyi yöneten bölümleriyle ilgili bir soruna işaret edebilir; sorun bir ya da iki kulakta olabilir. Hangi bulgunun sizin için ne anlama geldiğini hekim açıklar.

Videonistagmografi hangi yönlerden sınırlı kalır?

Videonistagmografi, yakınmalara yol açan hastalığı kendi başına belirlemez. Olağan kabul edilen değer aralıkları laboratuvarlar arasında bir ölçüde değişebilir. Denge sistemi karmaşık olduğundan nedeni ortaya koymak için birden çok test gerekebilir.

Videonistagmografinin Riski ya da Sakıncası Var mıdır?

Videonistagmografinin riski çoğu kişi için düşüktür; yine de denge organını uyardığı için test sırasında baş dönmesi ve bulantı geçici olarak artabilir, kusma seyrektir. Baş dönmesi çoğu kez birkaç dakikada yatışır, kimi kişide daha uzun sürebilir. Kulağa verilen serin hava ya da su rahatsızlık hissi yaratabilir. Test bittikten sonra eve dönülür; baş dönmesi yatıştığında çoğu kez aynı gün olağan işlere devam edilebilir.

Videonistagmografide hangi durumlarda ek dikkat gerekir?

  • Kulak zarında delik ya da kulak tüpü: Suyun doğrudan kulak yoluna verilmesi bu durumda sakınca doğurabilir; önceden hasar görmüş bir zar, seyrek olarak su basıncıyla zedelenebilir. Bölümün yapılıp yapılmayacağına ve hangi uyaranla yapılacağına hekim karar verir.
  • Kulak yolunu tıkayan kir: Kulağa uyaran verilen bölümden önce kulak yolu ve zar kontrol edilir; yol kirle tıkalıyken bu bölümün yapılması uygun olmayabilir, kirin temizlenmesine ve bölümün zamanlamasına hekim karar verir.
  • Geçirilmiş kulak ameliyatı: Kulağın yapısını değiştiren ameliyatlardan sonra bu bölümün uygulanmasında ve yorumunda dikkatli olunur.
  • Boyun ve sırt sorunları: Baş ve gövdenin hızla konum değiştirdiği bölüm boyun ya da sırt ağrısına yol açabilir.
  • Süren baş dönmesi atağı: Kulağa uyaran verilmesi atak sırasında yakınmaları artırabilir; testin ne zaman yapılacağına hekim karar verir.

Çocuklarda videonistagmografi nasıl uyarlanır?

Çocuklarda testin ne kadarının yapılabileceği yaşa ve çocuğun söyleneni anlayıp uyabilmesine bağlıdır; kimi zaman bütün bölümler tamamlanamayabilir. Kulağa uyaran verilen bölüm bazı çocuklara ağır gelebilir. Yöntem çocuğa göre uyarlanarak denge işlevi hakkında yararlı bilgi toplanabilir.

Ankara'da Videonistagmografi Kararı ve Sonrası Nasıl Planlanır?

Ankara'da videonistagmografi kararı, baş dönmesinin öyküsü dinlendikten ve kulak, göz ve sinir sistemi muayenesi yapıldıktan sonra verilir. Kaydı denge testleri alanında eğitim almış sağlık çalışanları alabilir; testin yapılacağı yer ve gün muayenede belirlenir.

Videonistagmografi istenmeden önce muayenede nelere bakılır?

Muayenede ilk baktığım şey, baş dönmesinin nasıl bir his olduğu, ne kadar sürdüğü, baş hareketiyle ortaya çıkıp çıkmadığı ve işitme azalması ya da çınlamanın eşlik edip etmediğidir. Ardından kulaklar ve gözler muayene edilir; gerek görülürse işitme testi istenir. Videonistagmografi planlı bir incelemedir, acil değerlendirmenin yerini tutmaz: baş dönmesine yeni başlayan ya da şiddetli baş ağrısı, yürüme güçlüğü, bayılma, konuşma, görme ya da yutma güçlüğü, kolda ya da bacakta güçsüzlük eşlik ediyorsa beklemeden acil servise başvurulmalıdır.

Videonistagmografiden sonra hangi incelemeler gündeme gelebilir?

Sonuç öteki bulgularla birlikte değerlendirildikten sonra gerek görülürse ek inceleme planlanır. Tedavi seçenekleri saptanan denge sorununun türüne göre belirlenir.

  • Kafa itme ölçümü: Video kafa itme testi, bir hedefe bakılırken başın hareket ettirilmesiyle yarım daire kanallarının baş hareketini algılamasını sınar.
  • Kas yanıtı ölçümü: VEMP testi, ses uyaranına boyun ya da göz kaslarının verdiği yanıtı kaydeder.
  • Dönen sandalye ve duruş ölçümü: Hareket eden bir sandalyede göz hareketleri, hareketli bir zeminde ayakta dururken de dengenin korunması kaydedilebilir.
  • Görüntüleme: Bulgulara göre MR ya da tomografi istenebilir.

Videonistagmografi değerlendirmesine hangi belge ve notlarla gelinir?

  • İlaç ve takviyeler: Reçeteli ve reçetesiz ilaçların, vitamin ve takviyelerin adları yazılı olarak getirilir.
  • Atak dökümü: Atakların ne sıklıkta geldiği, saniyeler mi saatler mi sürdüğü ve neyin tetiklediği not edilir.
  • Önceki sonuçlar: Daha önce yapılmış işitme ve denge testlerinin, görüntülemelerin sonuçları yanınızda bulunabilir.

Videonistagmografi, göz hareketlerinin kaydı üzerinden iç kulağın ve merkezi denge yollarının işleyişi hakkında bilgi veren, bölümleri kişiye göre seçilen bir incelemedir. Kayıtlar öykü ve muayeneyle birlikte okunduğunda anlam kazanır; tanı ve tedavi planı bu bütün üzerinden kurulur.

Tıbbi inceleme: Yayımlanma: Son güncelleme:

Kaynakça

Bu içerik, aşağıdaki tıbbi kaynaklardan yararlanılarak hazırlanmıştır.

  1. MedlinePlus — Videonystagmography (VNG)
  2. MedlinePlus — Electronystagmography
  3. MedlinePlus — Caloric stimulation
  4. Cleveland Clinic — Videonystagmography (VNG)
  5. Cleveland Clinic — Vestibular Testing
  6. Cleveland Clinic — Electronystagmography (ENG)
  7. ASHA — Balance System Disorders
  8. NIDCD — Balance Disorders
  9. MSD Manual — Dizziness and Vertigo
  10. Falls C. Videonystagmography and Posturography. Adv Otorhinolaryngol. 2019.