İçeriğe geç
Çakıroğlu Plaza Kat:12 D:82 · Beştepe, Yenimahalle / Ankara selimerbek@gmail.com
Menü
0 (312) 511 07 00
Çakıroğlu Plaza Kat:12 D:82, Beştepe – Yenimahalle / Ankara
Denge Testleri

Posturografi

Posturografi, ayakta dururken bedenin ne kadar salındığını bir platformda ölçer. Görmenin, ayak duyusunun ve iç kulağın dengeye katkısını ele alıyorum.

Posturografi, ayakta dururken bedenin ne kadar salındığını sabit ya da hareketli bir platform üzerinde ölçen denge testidir. Denge platformu testi adıyla da anılır. Ölçüm, dengenin dayandığı üç bilgi kaynağının, yani görmenin, ayak ve eklemlerden gelen duyunun ve iç kulaktaki denge organının ayakta duruşa ne ölçüde katıldığı konusunda fikir verir. Bir işlev testidir: dengenin farklı koşullarda ne kadar korunabildiğini gösterir; sorunun hangi kulaktan ya da hangi sinirden kaynaklandığını ve nedenini göstermez. Ankara'da sallantı ya da dengesizlik yakınmasında posturografi, öykü ve muayene tamamlandıktan sonra gerek görülürse istenebilen ölçümlerdendir.

Posturografi Nedir, Neyi Ölçer?

Posturografi, üzerinde durulan kuvvet algılayıcılı bir platform aracılığıyla beden salınımını kaydeden ve ayakta dengeyi sayıya döken bir testtir. Denemeler arasında gözler kapatılır, zemin ya da görsel çevre değiştirilir; böylece beynin eksilen ya da yanıltıcı hâle gelen bilgiyi öteki kaynaklarla ne ölçüde karşılayabildiği gözlenir.

Posturografinin sabit ve hareketli platformlu biçimleri nasıl ayrılır?

Sabit (statik) posturografide platform kıpırdamaz; salınım gözler açık ve kapalıyken ölçülür. Hareketli (dinamik) posturografide üzerinde durulan zemin ve kişinin baktığı görsel çevre de oynatılabilir. İki biçim de denge ya da baş dönmesi yakınması olan kişilerin değerlendirmesinde kullanılabilen ölçümlerdir. Hareketli platformlu sistemler her merkezde bulunmayabilir; sert zeminde ve ardından sünger bir zeminde, gözler açık ve kapalı durularak yapılan daha yalın bir biçim de vardır. Hangi biçimin uygulanacağı eldeki donanıma ve hekimin yanıt aradığı soruya göre değişir.

Denge platformu testi göz hareketlerini kaydeden testlerden hangi yönüyle ayrılır?

Denge testlerinin birçoğu iç kulağın belirli bir bölümünü ya da refleksini ölçer: videonistagmografi göz hareketlerini kaydeder, kalorik test her kulağın yanıtına ayrı ayrı bakar, video kafa itme testi baş çevrilirken bakışın hedefte kalışını değerlendirir. Posturografi ise bütün bu bilgilerin ayakta duruşta bir araya gelişini ölçer. Farklı bir yönü sınadığı için sonucu öteki testlerle örtüşmeyebilir; örneğin göz refleksi testleri olağan çıktığı hâlde duruş dengesindeki zorlanma ölçüme yansıyabilir. Bu testler birbirinin yerini tutmaz, birbirini tamamlar.

Posturografi Hangi Durumlarda İstenir?

Posturografi, denge ya da baş dönmesi yakınması olan kişide ayakta dengenin ne ölçüde etkilendiğini nesnel biçimde ortaya koymak gerektiğinde istenebilir. Hastalığın adını koymaya değil, dengesizliğin işleve yansımasını anlamaya ve tedaviyi planlamaya yöneliktir. Dönme hissinin ön planda olduğu tabloları baş dönmesi sayfasında anlattım.

Denge platformu testi hangi amaçlarla kullanılır?

  • İşleve etkiyi görmek: Muayenede kolayca fark edilmeyen hafif dengesizlikler ölçümle ortaya konabilir.
  • Zayıf kalan bilgi kaynağını aramak: Ölçüm, görmenin, ayak ve eklem duyusunun ya da iç kulağın dengeye katkısından hangisinin yetersiz kaldığı konusunda ipucu verir.
  • Rehabilitasyona yol göstermek: Kişinin hangi koşullarda zorlandığını göstererek egzersiz programını kişiye göre ayarlamaya yardımcı olabilir; programın nasıl kurulduğu vestibüler rehabilitasyon sayfasında yer alıyor.
  • Düşme riskini değerlendirmek: Ölçüm bu değerlendirmeye katkı verebilir; tek bir kişide düşmeyi önceden bildirme gücü ise sınırlıdır.

Posturografi hangi süreğen denge sorunlarında gündeme gelebilir?

Haftalar ya da aylar süren sallantı hissinde, yani kronik dengesizlik tablosunda, ayakta dengenin ölçülmesi değerlendirmeye katkı sağlayabilir. İki iç kulağın denge işlevinin birlikte azaldığı iki taraflı vestibüler kayıp ile iç kulağı etkileyen bir hastalık geçirildikten sonra dengesizliğin sürmesi de bu durumlar arasındadır. Testin gerekip gerekmediğine hekim karar verir.

Posturografi Öncesinde Hazırlık Gerekir mi?

Posturografi öncesindeki hazırlık bol ve rahat giysiler giymek ve kullanılan ilaçları bildirmekle başlar; ayrıntısını testi isteyen hekim ya da testi yapan birim bildirir. Aynı gün yapılacak testlere göre bazı yiyecek ya da ilaçlardan bir süre uzak durmanız istenebilir.

Denge platformu testinden önce ilaçlar konusunda ne yapılır?

Bazı ilaçlar denge testlerinin sonucunu etkileyebilir. Hangi ilacın testten önce alınacağını, hangisine ara verileceğini hekim bildirir; ilaçlar hekime danışılmadan kesilmez. Kullandığınız reçeteli ve reçetesiz ilaçların tümünü testi yapan kişiye de söylemeniz gerekir.

Posturografide ayakta duruşu etkileyen hangi sağlık bilgileri önemlidir?

  • Ayak, bacak ve eklem sorunları: Ayaklarda uyuşma, eklem ağrısı ya da kas güçsüzlüğü ayakta duruşu etkileyebildiği için bildirilir.
  • Görme sorunları: Görme azlığı, dengenin dayandığı bilgi kaynaklarından birini zayıflatır.
  • Düşmeler: Son dönemde düşme olduysa ne zaman ve hangi koşulda yaşandığı anlatılır.
  • O günkü durum: Desteksiz ayakta durmakta zorlanıyorsanız bunu test başlamadan söylemeniz gerekir.

Posturografi Nasıl Yapılır, Ne Kadar Sürer?

Posturografi, ayakkabılar çıkarılarak bir platformun üzerinde, karşıdaki ekrana ya da desenli panele dönük durularak yapılır; hareketli platformlu sistemlerde denge yitirilirse kişiyi tutması için bir emniyet askısı takılır. Ölçüm, koşulların sırayla değiştirildiği denemelerden oluşur. Ne kadar zaman ayrılacağı uygulanacak bölümlere göre değişir; bunu testi yapan birim bildirir.

Denge platformu testinde sizden ne yapmanız istenir?

Sizden istenen, her denemede olabildiğince kıpırdamadan dik durmanızdır. Denemeler arasında şu koşullar değiştirilir:

  • Gözler: Kimi denemede gözleriniz açık, kimisinde kapalıdır.
  • Zemin: Üzerinde durduğunuz yüzey kimi denemede sabit ve serttir; kimisinde hareket eder ya da yumuşaktır.
  • Görsel çevre: Karşınızdaki görüntü ya da sizi çevreleyen panel sabit kalabilir ya da hareket edebilir.

Böylece dengeye yardım eden bilgi kaynakları sırayla azaltılır ya da yanıltıcı kılınır. Görme ve ayak duyusunun birlikte güvenilmez kılındığı denemelerde duruş daha çok iç kulaktan gelen bilgiye dayanır.

Posturografide platformun ani hareketlerine verilen tepki neden ölçülür?

Bazı sistemlerde platform beklenmedik biçimde kayar ya da eğilir; bedenin bu sarsıntıya verdiği tepki ve dengeyi yeniden kurması kaydedilir. Zeminin eğildiği bölüm, engebeli bir yolda yürürken karşılaşılan duruma benzer bir durum yaratmayı amaçlar. Hangi bölümlerin uygulanacağı sisteme ve hekimin istediği değerlendirmeye göre belirlenir.

Posturografi Sonucu Nasıl Yorumlanır?

Posturografi sonucu tek başına tanı değildir; yakınmalar, muayene bulguları ve öteki denge testleriyle birlikte hekim tarafından yorumlanır. Salınım yaşla doğal olarak arttığından değerler kişinin yaşı göz önünde tutularak değerlendirilir. Sonucun yakınmalarınızla ilişkisi değerlendirme sırasında konuşulur.

Posturografi örüntüsü yakınmayla nasıl ilişkilendirilir?

Hekim, salınımın hangi koşullarda arttığına ve bunun kişinin anlattığı yakınmayla uyuşup uyuşmadığına bakar. Görme ya da ayak duyusu devreden çıkarıldığında belirginleşen zorlanma, dengenin hangi bilgi kaynağına daha çok dayandığı konusunda ipucu verir. Ortaya çıkan örüntü bir hastalık adı koydurmaz; işlevsel bir eğilimi tanımlar ve denge çalışmalarında hangi koşulların öne çıkarılabileceğini düşünmeye yardımcı olabilir.

Posturografi sonucu neden tek başına tanı koydurmaz?

Posturografi sorunun yerini, yani hangi kulağın ya da hangi sinirin etkilendiğini göstermez; dengenin işlevini ölçer. Ayakta duruş yalnız iç kulağa bağlı olmadığından sonucu başka etkenler de değiştirir:

  • Kas ve eklem sorunları: Kas güçsüzlüğü ve eklem hastalıkları salınımı artırabilir.
  • Görme ve sinir sistemi: Görme azlığı, ayak sinirlerinin hastalıkları ve beyinciği ya da hareketi etkileyen hastalıklar ölçüme yansır.
  • Ölçüm yöntemi: Kullanılan sistem, koşullar ve hesaplama yöntemleri merkezden merkeze değişir; farklı merkezlerin sayıları doğrudan karşılaştırılamayabilir.

Posturografinin Riski ya da Sakıncası Var mıdır?

Posturografinin bilinen başlıca sakıncası, test sırasında ortaya çıkabilen baş dönmesi, sersemlik ya da bulantıdır. Bu yakınmalar genellikle birkaç dakika içinde yatışır; kimi zaman testten sonra kısa bir süre daha sürebilir. Zorlayıcı denemelerde sendeleme ve dengeyi yitirme hissi de olabilir.

Denge platformu testinde dengenizi yitirirseniz ne olur?

Gözler kapalıyken ya da zemin oynarken sendelemek, adım atmak ya da askıya yaslanmak mümkündür. Böyle bir durumda deneme sonlandırılabilir. Kendinizi iyi hissetmezseniz ya da sürdüremeyeceğinizi düşünürseniz bunu hemen belirtebilirsiniz; deneme durdurulabilir. Baş dönmesi testten sonra da bir süre devam edebileceği için araç kullanmak yerine sizi eve götürecek birini ayarlamak düşünülebilir.

Posturografi kimlerde yapılamayabilir ya da uyarlanır?

Test desteksiz ayakta durmaya dayandığından, ayakta duramayan ya da şiddetli bir dengesizlik döneminde olan kişilerde yapılamayabilir. Dengesi belirgin biçimde bozuk olan kişide zorlayıcı denemelerin yapılıp yapılmayacağına hekim ve testi yapan ekip karar verir. Testi etkileyebilecek ya da sakıncalı kılabilecek bir sağlık durumunun bulunup bulunmadığını da hekim değerlendirir.

Ankara'da Posturografi İçin Değerlendirme Süreci Nasıl İlerler?

Ankara'da posturografiye uzanan süreç, dengesizliğin öyküsünün dinlenmesi ve muayeneyle başlar. Denge testlerinin hepsi her kişide gerekmeyebilir; posturografinin ve öteki testlerin istenip istenmeyeceğine yakınma ve bulgulara göre karar verilir. Ölçümü denge değerlendirmesinde yetişmiş bir sağlık çalışanı yönetebilir; nerede ve hangi gün yapılacağı muayenede kararlaştırılır.

Posturografiye karar verirken dengesizliğin hangi özellikleri önem taşır?

Önce dengesizliğin ne zamandır sürdüğünü, hangi ortamlarda arttığını ve düşmeye yol açıp açmadığını öğrenmek isterim. Kulak muayenesinin ardından göz hareketleri, ayakta duruş ve yürüyüş değerlendirilir. Nedenin aydınlatılması için birkaç testin bir arada değerlendirilmesi gerekebilir; hangilerinin isteneceği yakınmaya ve muayene bulgularına göre belirlenir.

Denge platformu testinden sonra hangi adımlar planlanır?

Rapor; öykü, muayene bulguları ve yapıldıysa öteki testlerin sonuçlarıyla birlikte ele alınır. Dengenin belirli koşullarda zorlandığı görülürse denge rehabilitasyonu gündeme gelebilir; ilerlemeyi izlemek için ölçümün yinelenip yinelenmeyeceğine hekim karar verir. Bulgular iç kulak dışındaki bir sisteme işaret ediyorsa, gerek görülürse ilgili uzmanlık alanlarıyla birlikte değerlendirilir. Daha önce yapılmış denge ve işitme testleriniz varsa raporlarını getirmeniz karşılaştırmayı kolaylaştırır.

Posturografi, ayakta dengenin farklı koşullarda ne ölçüde korunabildiğini gösteren bir işlev testidir; hastalığın yerini ve nedenini ortaya koymaz. Sonucu öykü, muayene ve öteki denge testleriyle birlikte okunduğunda rehabilitasyonun planlanmasına yol gösterebilir. Ankara'da da testin gerekip gerekmediği bu değerlendirmenin sonunda belirlenir.

Tıbbi inceleme: Yayımlanma: Son güncelleme:

Kaynakça

Bu içerik, aşağıdaki tıbbi kaynaklardan yararlanılarak hazırlanmıştır.

  1. MedlinePlus — Balance Tests
  2. NIDCD — Balance Disorders
  3. Cleveland Clinic — Vestibular Testing
  4. ASHA — Balance System Disorders
  5. AAO-HNS — Position Statement: Posturography
  6. Patel M, Walter C, Fransson PA. Critical evaluation of the benefits and limitations of foam posturography in vestibular disorders: a narrative review. Front Neurol. 2026.
  7. Falls C. Videonystagmography and Posturography. Adv Otorhinolaryngol. 2019.
  8. Nardone A, Schieppati M. The role of instrumental assessment of balance in clinical decision making. Eur J Phys Rehabil Med. 2010.